E whā ngā ture o te Water Safety Code hei āwhina i ngā tamariki me ō rātou whānau kia ōra ai ki te taha wai.
Waiora
Ka kimi, ka whakamahi mōhiohio i ngā horopaki huhua hei whakatau, hei whakatinana i ngā kōwhiringa haumaru.
Ka whakaatu i tōna hiahia ki te ako i ngā pūkenga koiri me ngā rautaki koiri, ā, ka whakawhānui atu i ōna āheinga koiri.
Nā te haumaru o te akomanga, nā ngā kaupapa pū nō te āo Māori hei tuāpapa ako, ka hīkākā katoa te tauira kia tahuri mai ki te ako.
1.2 - Ko te tangata, he kakano i ruia mai i Rangiātea. E kore koe e ngaro. Engari, ko tā ngā mātua, ko tā te whānau, ko tā te kura hoki, he awhi, he whāngai, he whakaako i te tamaiti kia tupu ora ai tōna katoa i roto.
2.3 - He taonga te reo Māori i roto i te Tiriti o Waitangi, he reo tūturu hoki i roto i te Ture mo te Reo. Engari kāhore he painga o te Tiriti, o te Ture rānei, mehemea kāhore te reo i roto i te whatumanawa, i roto i te ngākau, i roto hoki i te māngai o te iwi Māori.
4.6 - Ka whakapono, ka mārama te ākonga ki tōna tūranga ki te ao Māori. Ka tupu hoki ia hei kaitiaki i te taiao. Āhuatanga Ako
5.10 - E hihiko ai te ākonga ki ngā mahi ako, me whai whakaaro ki ngā āhuatanga o te wāhi ako. Ki konei, whakaohooho ai i te wairua o te ākonga kia tahuri mai ki te ako. E tika ana kia toro atu ki wāhi ako kē atu: te marae, te ngahere, te taha moana, te wharepukapuka, te whare pupuri taonga
Tangaroa/Tāwhirimātea.
Ka ako:
Ka tāea e ngā ākonga te:
Tautohu i ngā kaitiaki o ngā momo wai ki Aotearoa nei. Whakarite akoranga ki te whakaako i ngā tikanga mo te āta whakarongo me te tino mārama ki ngā āhuatanga o ngā wai.
Hanga i tetahi tuhinga pātū e whakaatu ana i tētahi o ēnei:
Ngā Atua me ngā Kaitiaki
Tirohia tēnei karakia hei tuāpapa mo tēnei wānanga.
He pakanga mai rānō te pakanga o ngā atua nei a Tangaroa rāua ko Tāwhirimātea. He tirohanga tēnei ki ngā tohu o te pakanga pēnei i ngā āwha,ngā marangai, ngā ngaru nui. He tauira pai tēnei kōrero mo te āta mārama i ngā tohutohu o ngā huarere.
He maha ngā kaitiaki ā iwi. He mahi rangahau tēnei mā ngā tamariki kia tirohia ngā kaitiaki o tō rātou ake wāhi.
Hei tauira:
T(Kātahi anō kia rangahautia) Me whakaatu mai:
He pūkenga nui kia noho haumaru te tangata i ngā wā katoa. Ko te whāinga o tēnei akoranga, ka tirohia ngā tikanga mo te mārama i ngā āhuatanga wai:
Kia 15 mēneti te roa.
Meanei ētahi kaupapa kia puta mai i roto i ngā whakaakoranga:
Pātai: He aha ētahi tikanga haumaru kia ora ai te tangata ki ngā momo wai?
Toro atu te reo pōwhiri kia tae mai rātou ki te kōrero tahi me ngā tamariki, kia hui tahi raini ki te taha wai. Ko te kaupapa kōrero, ko te haumaru o te tangata ki ngā momo wai. Mehemea ka haere ki te wai kōrero ai, me whai wā ngā tamariki ki te whakamahi i ngā tini akoranga pēnei i te karakia, te mihi, te koha.
Water Safety NZ Community Resources website
Nā ngā korero kua puta, ka tuhituhi i ngā momo matepā, i ngā momo tikanga haumaru mo te wai.
Nā ngā rauemi kei raro iho me ngā akoranga nō tēnei kōwae ako whānui ka hanga ngā tamariki i tētahi pānui whakaahua mo tētahi o ēnei kaupapa.
Whakairihia ngā pānui whakaahua
(Kia whai wā, he pai hoki te whakarite i tētahi whakaaturanga mā te pouaka whakata).
1 Whakatāngia ia tauira (kua whakarārangi ki raro iho nei) ki te pepa rahi A3. Ka noho ko ia tauira hei kaupapa wānanga mā ngā tamariki. He aha ngā tikanga haumaru mo ia tauira? Tuhia ngā kōrero ka puta i te wānanga ki taua pepa A3. Mā te kaiako ngā kōrero e ārahi ki te tika.
Kei tātahi koe e hia kaukau ana.
Kei hea te wāhi tika kia kaukau?
Me pēhea te kuhu tika ki te wai?
E horo whati mai ana ngā ngaru -
Me kaukau ki waenganui i ngā haki whero me te kōwhai, ki ngā wāhi e pai ai te titiro o ngā kaiwhakaora ki a koe. Me noho ki te wai pāpaku, kaua e kaukau takitahi, me ruku ki raro i ngā ngaru e whati ana.
Kua tae tauhou atu koe ki tētahi roto.
I mōhio rānei koe he wāhi haumaru tēnei mo te kaukau?
Ka horo hōhonu te wai –
Kimihia ngā tohu whakatūpato, me mārama ki ngā pae huarere, pātai atu ki tētahi o ngā tangata whenua, kaukau ki ngā wahi kua tohua hei wāhi kaukau, āta kimihia ngā tohu o ngā matepā (pēnā ki ngā au, toka, rākau kei raro i te wai), whakamātauhia te hōhonu o te wai i mua noa atu i te kuhunga ki roto.
E kaukau ana koe ki te puna wai, kātahi ka ohorere koe i te hōhonu o te wai.
E tākaro ana koe kātahi ka whara koe ki roto i te wai.
Mehemea ko tō hoa kē tēnā, whiua atu he taputapu mānu ki a ia. Kaua koe e kuhu ki roto i te wai. Karanga atu ki ētahi atu kia āwhina.
E hī ika ana koutou ko tō whānau kātahi ka takahuri te waka. E rima tekau mita te tawhiti ki uta.
Me piri tahi koutou ko tō whanau. Ko ngā kaumātua, ngā tamariki me te hunga tūroro kei waenganui. Kaua tēnei piringa e whati. Me pupuri ringa i ngā wā katoa.Whakamahia i ngā kaukau whai oranga kia tae ki uta.
Kei tātahi koutou ko tō whanau.
Horekau ngā haki whero me te kowhai, ā, e karekare ana te moana.
Āta kimihia ngā tohu whakatūpato. Kaua e kuhu ki te wai e kino, e karekare rānei te rere.
Karanga atu, ringi atu ki tētahi atu kia haere mai ki te āwhina.
Me noho koe ki uta.
Whiua atu tētahi taputapu mānu hei mea āwhina.
